Voorstanders van wiet richten zich met name op de voordelen, terwijl tegenstanders juist geneigd zijn om vooral op de nadelen te letten. Een van de argumenten tegen cannabisgebruik is de mogelijke invloed ervan op de vruchtbaarheid.

Voer bij Google maar eens de volgende zoekopdracht in: 'cannabis en vruchtbaarheid'. Alleen al op de eerste pagina vind je een hele lijst met artikelen en papers over een mogelijk verband tussen cannabis en vruchtbaarheid. Als je deze vervolgens gaat lezen, vind je vooral informatie over bijwerkingen[1].

Maar bestaat er echt een verband tussen cannabis en vruchtbaarheid? Kun je van wiet onvruchtbaar worden? Heeft het roken ervan invloed op het aantal zaadcellen? Kortom, moet je je wel of geen zorgen maken?

Dit zijn terechte vragen die beantwoord moeten worden. Daarom gaan we op basis van recent onderzoek ons licht eens werpen op dit veel besproken onderwerp.

De relatie tussen wiet en vruchtbaarheid

Het onderwerp 'vruchtbaarheid' is best complex. Veel factoren hebben namelijk invloed op de vruchtbaarheid van mannen en vrouwen. Bovendien is het voortplantingssysteem zelf ook complex. Kort samengevat: de vruchtbaarheid van de man hangt samen met het vermogen om levensvatbaar sperma te produceren en de vruchtbaarheid van de vrouw hangt grotendeels van een succesvolle ovulatie af.

Veel biologische processen hebben invloed op het voortplantingssysteem en de vruchtbaarheid. Bovendien zijn er aanwijzingen dat het endocannabinoïdesysteem (ECS) aanwezig is in de voortplantingsorganen. Aangezien elke cannabinoïde die het lichaam binnenkomt tot op zekere hoogte in wisselwerking staat met het ECS, zouden wietmoleculen hier ook weleens invloed op kunnen hebben.

Iedereen die enige kennis heeft van cannabis, heeft waarschijnlijk weleens van het endocannabinoïdesysteem gehoord. Deskundigen definiëren het als een 'complex celsignaleringssysteem' dat in het hele lichaam voorkomt. Het ECS is betrokken bij het behoud van de homeostase (dynamisch evenwicht in het lichaam). Daarnaast reguleert het allerlei processen in het lichaam, waaronder mogelijk ook processen van het voortplantingssysteem.

Zo vermoedt men dat het ECS een belangrijke rol speelt bij het in stand houden van de zwangerschap en bij de innesteling van een bevruchte eicel bij gewervelde en ongewervelde dieren en zoogdieren. Bewijs[2] hiervoor heeft men gevonden in vloeistoffen en plasma van vrouwelijke voortplantingsorganen. Het is echter nog onduidelijk in welke mate dit gebeurt en wat de implicaties hiervan zijn.

Bij mannen is de relatie tussen het ECS en de vruchtbaarheid duidelijker. In een studie uit 2019[3] hebben deskundigen namelijk ontdekt dat er een volledig tot expressie gebracht endocannabinoïdesysteem aanwezig is in de menselijke testikels, inclusief endocannabinoïden, CB1- en CB2-receptoren en enzymen. Dit lijkt erop te wijzen dat dit systeem een belangrijke rol bij de mannelijke vruchtbaarheid speelt.

Naar aanleiding hiervan zijn deskundigen zich gaan richten op het effect van cannabis op de functies van het voortplantingssysteem. Hieronder bespreken we in hoeverre wiet van invloed is op de vruchtbaarheid van mannen en vrouwen.

De relatie tussen wiet en vruchtbaarheid

In hoeverre kan wiet de vruchtbaarheid beïnvloeden?

We zijn al even kort ingegaan op het mogelijke verband tussen wiet en de vruchtbaarheid, maar hieronder gaan we dieper in op de vraag hoe cannabinoïden het voortplantingssysteem kunnen beïnvloeden.

Hierbij maken we onderscheid tussen de mogelijke effecten van cannabis op de vruchtbaarheid van de man en de vrouw.

Vruchtbaarheid van de man

Als het gaat om het gebruik van wiet en de mannelijke vruchtbaarheid, zijn de uitkomsten niet heel bemoedigend. Huidig onderzoek suggereert namelijk dat er mogelijk sprake is van een negatief verband.

Artsen en andere deskundigen moeten dan ook vaak rekening houden met dergelijke mogelijke effecten bij het voorschrijven van therapeutische cannabis. Daarnaast wordt het gebruik van wiet vaak meegenomen bij onderzoek naar onvruchtbaarheid bij mannen.

  • Aantal spermacellen

Op basis van recent onderzoek hebben deskundigen een verband gelegd tussen het gebruik van cannabis en zowel een lager aantal als een lagere concentratie zaadcellen. Dit verband heeft men zowel bij mensen als bij dieren gevonden.

Zo heeft men in een studie[4] uit 2011 tests uitgevoerd met volwassen mannelijke muizen. Elke muis kreeg 36 dagen lang bhang, een soort edible. Uit dit onderzoek blijkt dat een constante inname van bhang tot "regressieve veranderingen in de testikels" leidt. Tegelijkertijd was er sprake van "een kleiner aantal zaadcellen, met een verminderde levensvatbaarheid en beweeglijkheid".

Een soortgelijk onderzoek[5] heeft men tussen 2008 en 2012 met 1215 Deense mannen van 18 tot 28 jaar uitgevoerd. 45% van de deelnemers had in de "afgelopen 3 maanden" cannabis gerookt.

De onderzoekers vonden een verband tussen één keer per week wiet roken en een mogelijke afname van 29% van het aantal zaadcellen. Daarnaast zagen ze een link tussen het gebruik van cannabis en een vermindering van de spermaconcentratie, deze nam af met 28%.

Vruchtbaarheid van de man
  • Beweeglijkheid van het sperma

De beweeglijkheid van het sperma staat voor het vermogen van het sperma om goed naar een eicel te bewegen of te 'zwemmen'. Spermacellen met een lage beweeglijkheid zijn niet in staat om een eicel te bereiken, wat tot een kleinere kans op bevruchting leidt.

Ook hier zijn de resultaten niet bemoedigend. Dit blijkt bijvoorbeeld uit onderzoek uit 2006[6]. Hierbij werden spermamonsters van 78 patiënten met THC geïncubeerd. De monsters werden verdeeld in fracties van 90% en 45%. De dosering was daarbij gebaseerd op therapeutisch en recreatief gebruik.

Bij de fracties van 90% was er sprake van een afname van 2 tot 21% van de beweeglijkheid. Bij de fracties van 45% was de daling met 28% zelfs nog groter.

  • Libido

De libido staat voor de mate waarin iemand behoefte aan seks heeft. Het wordt daarbij met name beïnvloed door de volgende drie factoren: aangeleerd gedrag, de hersenfunctie en de hormoonspiegel. Er zijn echter ook factoren, zoals stress, iemands mentale toestand en hormonale verschuivingen, die kunnen zorgen dat de libido daalt.

In tegenstelling tot het aantal zaadcellen en hun beweeglijkheid, lopen de bevindingen over het effect van cannabis op de mannelijke libido uiteen. Zo toont onderzoek[7] uit 2017 aan dat de wekelijkse seksuele frequentie bij mannelijke cannabisgebruikers 95% hoger was in vergelijking met niet-gebruikers.

Onderzoek uit 2009[8] toonde daarentegen een kwalijk verband aan tussen gebruik van THC en de seksuele behoefte en erectiele functie. Het is echter wel belangrijk om te noemen dat dit experiment niet met proefpersonen is uitgevoerd.

  • Hormonen

De bevindingen van hierboven zijn dus nogal uiteenlopend. Daarom zijn de resultaten met betrekking tot de mannelijke hormonen misschien wel extra interessant:

In onderzoek uit 2017[9] werd het testosterongehalte in het serum van 1577 deelnemers van verschillende leeftijden gemeten. De groep deelnemers bestond uit een groep die cannabis gebruikte en een groep die geen cannabis gebruikte. Op het moment van afname van het experiment gebruikte meer dan 26% van de deelnemers wiet en meer dan 66% had het eerder eens gebruikt.

Bij de meeste deelnemers vonden de experts in eerste instantie geen verschil in het testosterongehalte tussen beide deelnemersgroepen. Alleen bij de leeftijdsgroep 18-29 jaar vonden ze een significant verband tussen het testosterongehalte en cannabisgebruik.

Vruchtbaarheid van vrouwen

En dan nu de dames. Het enige verschil met de mannen is het mogelijke effect van cannabis op de ovulatie. We zullen echter ook naar de effecten van wiet op de vrouwelijke hormonen en de libido kijken.

  • Ovulatie

Onderzoek uit 2020[10] suggereert dat THC een negatief effect op de vrouwelijke eicellen heeft.

Het experiment bestond uit een behandeling van embryo's met THC-concentraties. De dosering van THC was gebaseerd op recreatief en therapeutisch gebruik. De resultaten van dit onderzoek suggereren dat hogere THC-concentraties tot eicellen van slechtere kwaliteit leiden. Dit heeft vervolgens mogelijk een negatieve invloed op de ontwikkeling van levensvatbare embryo's.

Aangezien deze embryo's een kleinere kans hebben om de eerste weken te overleven, kan dit uiteindelijk tot onvruchtbaarheid leiden.

Vruchtbaarheid van de man
  • Libido

Met betrekking tot cannabis en de vrouwelijke libido wijzen de meeste resultaten in een positieve richting. Laten we eens kijken naar een survey uit 2020[11] waaraan 373 respondenten hebben deelgenomen.

Het doel van dit onderzoek was om de algemene perceptie van vrouwen ten aanzien van cannabisgebruik voorafgaand aan de seks in kaart te brengen. Bij de meeste deelnemers was er sprake van een toename van de zin in seks, een afname van pijn en een verbetering van de kwaliteit van orgasmes. Om het in perspectief te plaatsen: degenen die voorafgaand aan de seks wiet hadden gebruikt, hadden een grotere kans op een 'bevredigend' orgasme.

  • Hormonen

De resultaten met betrekking tot vrouwelijke hormonen en cannabisgebruik zijn echter over het algemeen minder positief. Zoals onderzoek uit 2016[12] aangeeft, zijn er aanwijzingen dat cannabis "de vrouwelijke vruchtbaarheid kan verminderen".

Volgens dit onderzoek is de mogelijke oorzaak hiervan een verstoring van de hormonen die gonadotropine afgeven. Deze verstoring leidt vervolgens tot een lagere productie van oestrogeen en progesteron. Deze hormonen spelen allebei een grote rol bij de voortplanting.

Kun je wiet gebruiken als je zwanger wilt worden?

Onderzoek uit 2021[13] vond een verband tussen het gebruik van wiet en miskramen. In deze studie heeft men gegevens verzameld van 1200 deelnemers van 18 tot 40 jaar, met ten minste één miskraam.

Uit de resultaten blijkt dat degenen die cannabis gebruikten terwijl ze zwanger probeerden te worden, "41% minder kans" op een zwangerschap hadden. Ook bleek dat een kleiner percentage vrouwelijke cannabisgebruikers (44%) zwanger werd, in vergelijking met de deelnemers die geen wiet gebruikten (66%).

Het is belangrijk om te vermelden dat het gebruik van cannabis bestaande vruchtbaarheidsproblemen kan verergeren. Dit geldt met name voor de conceptie.

Cannabis en CBD tijdens de zwangerschap

Over het algemeen raden experts het gebruik van THC tijdens de zwangerschap af. De Amerikaanse Centers for Disease Control[14] (CDC) baseren dit advies op onderzoek dat een verband tussen het gebruik van cannabis tijdens de zwangerschap en mogelijke problemen bij pasgeborenen aantoont. Een van deze mogelijke problemen is een laag geboortegewicht. De CDC baseren hun advies daarnaast op onderzoeksresultaten met betrekking tot leerproblemen bij kinderen, van wie de moeder tijdens de zwangerschap cannabis heeft gebruikt.

Maar hoe zit het met CBD? CBD wordt vaak beschouwd als de 'veilige' cannabinoïde, maar kun je het ook tijdens de zwangerschap gebruiken?

Er moet nog onderzoek met mensen worden uitgevoerd om deze vraag te beantwoorden. Wel bestaan er onderzoeken met vrouwelijke knaagdieren die tijdens de zwangerschap CBD kregen toegediend. Uit de resultaten hiervan blijkt dat de kans bestaat dat het nageslacht met misvormingen van het gezicht[15] geboren wordt.

Nu is het natuurlijk mogelijk dat CBD een ander effect op de zwangerschap van de mens heeft. Desalniettemin is het belangrijk om deze bevindingen wel te noemen.

Cannabis en CBD tijdens de zwangerschap

Wiet en vruchtbaarheid — er valt nog veel meer te ontdekken

De resultaten die we in dit artikel hebben besproken, worden door uitvoerig onderzoek en experimenten ondersteund. Desalniettemin zijn meer studies nodig om tot sluitende antwoorden te komen.

Veel deskundigen wijzen, net als veel sceptici wat wiet betreft, op de mogelijkheid dat THC een negatief effect op de vruchtbaarheid kan hebben. Bevindingen uit recent onderzoek[16] naar cannabisgebruik en de mogelijke negatieve effecten ervan op de mannelijke vruchtbaarheid geven echter geen onomstotelijk bewijs hiervoor. Men heeft weliswaar gevonden dat het ECS ook in de testikels zit, maar dit bewijst nog niet dat wiet een schadelijk effect op de mannelijke vruchtbaarheid of seksuele functie heeft.

Als je nog twijfels hebt, kun je het beste een expert raadplegen, maar waarschijnlijk is het beter om het zekere voor het onzekere te nemen en tijdens een zwangerschap cannabisgebruik achterwege te laten.

External Resources:
  1. The use of cannabis and perceptions of its effect on fertility among infertility patients https://www.ncbi.nlm.nih.gov
  2. The role of the endocannabinoid system in female reproductive tissues | Journal of Ovarian Research | Full Text https://ovarianresearch.biomedcentral.com
  3. Characterisation and localisation of the endocannabinoid system components in the adult human testis | Scientific Reports https://www.nature.com
  4. Effects of chronic bhang (cannabis) administration on the reproductive system of male mice - PubMed https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Association Between Use of Marijuana and Male Reproductive Hormones and Semen Quality: A Study Among 1,215 Healthy Young Men - PubMed https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Effects of delta-9-tetrahydrocannabinol, the primary psychoactive cannabinoid in marijuana, on human sperm function in vitro - PubMed https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Association Between Marijuana Use and Sexual Frequency in the United States: A Population-Based Study https://www.jsm.jsexmed.org
  8. Male-female differences in the effects of cannabinoids on sexual behavior and gonadal hormone function - PubMed https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Marijuana use and serum testosterone concentrations among U.S. males https://www.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Marijuana may impair female fertility https://www.sciencedaily.com
  11. Effects of Cannabinoids on Female Sexual Function https://www.sciencedirect.com
  12. Focus: Sex and Gender Health: Marijuana, the Endocannabinoid System and the Female Reproductive System https://www.ncbi.nlm.nih.gov
  13. NIH study suggests using cannabis while trying to conceive may reduce pregnancy chances | National Institutes of Health (NIH) https://www.nih.gov
  14. What You Need to Know About Marijuana Use and Pregnancy | Fact Sheets | CDC https://www.cdc.gov
  15. Cannabinoids Exacerbate Alcohol Teratogenesis by a CB1-Hedgehog Interaction | Scientific Reports https://www.nature.com
  16. Cannabinoid signalling and effects of cannabis on the male reproductive system | Nature Reviews Urology https://www.nature.com
Disclaimer:
Deze content is alleen bedoeld voor educatieve doeleinden. De verstrekte informatie is afkomstig uit onderzoek dat is verzameld vanuit externe bronnen.

BEN JE 18 JAAR OF OUDER?

De inhoud van RoyalQueenSeeds.nl is alleen geschikt voor volwassenen met de wettelijk geldende volwassen leeftijd.

Wees er zeker van dat je de wet kent van het land waar je woont.

Door op ENTER te klikken, bevestig
je dat je
18 jaar of ouder bent.